یادداشت روزنامه روسی نیزاویسیمایا گازتا

روش‌های روسیه و چین برای مقابله با سناریوی ایرانی محاصره مالی

تاریخ انتشار : دوشنبه ۹ تير ۱۳۹۹ ساعت ۱۴:۲۷
Share/Save/Bookmark
 
روش‌های روسیه و چین برای مقابله با سناریوی ایرانی محاصره مالی
 
*آناستاسیا باشکاتوا، مدیر بخش اقتصاد روزنامه نیزاویسیمایا گازتا

خطر قطع دسترسی روسیه به سویفت مانند شش سال پیش جدی است. سناریوی ایرانی محاصره مالی (منفصل شدن از سیستم پرداختهای بین بانکی SWIFT) برای بزرگترین اقتصادهای جهان که در رویارویی با واشنگتن قرار دارند دیگر چیز چندان عجیب و غریبی نیست. مقامات چینی اعلام کرده اند که پکن برای این رویارویی باید بطور واقعی و نه فقط بطور روانی آمادگی پیدا کند. وزارت دارایی فدراسیون روسیه خود را خوشبین نشان می‌دهد و یاد آوری می‌کند که در طول شش سال تحریم، روسیه توانسته است سیستم مالی خود را توسعه دهد. اما ظاهراً مقامات مسکو هنوز به چنین چیزی اعتقاد ندارد.
نایب رئیس کمیته کنترل اوراق بهادار چین فان سین‌های اعلام کرد چین باید خود را برای قطع ارتباط احتمالی از سیستم پرداخت دلار در صورت تحریم‌های واشنگتن آماده کند.
بطور خاص منظور او تسویه حساب‌های دلاری هنگام استفاده از سیستم انتقال اطلاعات و پرداخت بین بانکی سویفت می‌باشد.
نشریه هنگ کنگی South China Morning Post به نقل از این مقام چینی نوشت: "ما باید از قبل برای قطع ارتباط آماده شویم آن هم بصورت واقعی و نه فقط از نظر روانی". وی افزود وابستگی به این سیستم‌ها در پرداختهای دلاری، چین را در برابر تحریم‌های احتمالی واشنگتن آسیب پذیر می‌کند.
فان سین‌های همچنین به خطرات ناشی از کاهش احتمالی ارزش دلار اشاره کرد. چین تقریبا 2 تریلیون دلار سرمایه گذاری غیر مالی در خارج از کشور دارد. علاوه بر این چین یکی از بزرگترین دارندگان بدهی‌های دولت ایالات متحده است. اکنون سرمایه گذاری‌های چین در اوراق بهادار ایالات متحده تقریباً 1.1 تریلیون دلار است. وی توضیح داد: اگر دارایی‌های خارجی ما به یوآن بود اکنون چنین نگرانیهایی نداشتیم.
به نظر می‌رسد که مقامات روسی علیرغم تهدیدهای جدید جمهوریخواهان کنگره آمریكا برای قطع دسترسی روسیه به سویفت، خوش بین تر هستند. هنگامی که چنین تهدیدی در سال 2014 شنیده شد دولت خبر داد که وزارت دارایی و بانک مرکزی به طور جدی برای محافظت از پرداخت‌های داخلی در صورت قطع احتمالی ارتباط سویفت تلاش می‌کنند. در همین حال آلکسی موییسف معاون وزیر دارایی توضیح داد که این تهدید فقط یک فرضیه است، زیرا قطع ارتباط روسیه از سویفت زندگی را نه تنها برای مسکو بلکه برای تمام شرکای تجاری فدراسیون روسیه سخت می‌کند.
در طول شش سال تحریم، اقدامات خاصی انجام شده است. اولا بانک مرکزی یک سیستم ملی کارتهای پرداختی ایجاد کرده است که بر اساس آن کارت‌های Mir و سیستم پرداختهای سریع ایجاد شدند. ثانیا، همکاری‌های بین‌المللی تقویت شده و بطور فعالی در بازار بین‌الملل وارد شده است. این مطلبی است که سوی وونهون دانشیار پژوهشگاه روسیه، اروپای شرقی و آسیای میانه آکادمی علوم اجتماعی چین در مطالعه‌ای که درباره تهدیدات تحریم‌های مالی علیه روسیه انجام داده است نوشته است.
ثالثاً شرایط فعالیت صادرکنندگان کارت‌های بین‌المللی در روسیه با سیستم ملی کارتهای پرداخت روسی هماهنگ شده است. مقامات ایجاد یک مرکز کلیرینگ عملیاتی واحد ایجاد نمودند تا معاملات داخلی را که از طریق کارتهای سیستم‌های پرداخت بین‌المللی انجام شده اند پردازش نمایند.
بعلاوه یک سیستم تبادل اطلاعات مالی داخلی ایجاد شد که البته عمدتا در خاک روسیه مورد استفاده قرار می‌گیرد. سوی وونهون گفت: برای ارتقای این سیستم در سطح بین المللی، روسیه در حال توسعه تعامل خود با چین، ترکیه، ایران و سایر کشورها است.
این محقق، وجود گزینه‌های خارجی را برای سیستم سویفت یادآوری کرد: سیستم پرداخت بین بانکی فرا مرزی چین (CIPS) و ابزار پشتیبانی از تبادلات تجاری (INSTEX) اتحادیه اروپا. وی همچنین از بانک توسعه بریکس نام برد.
روز سه شنبه آلکسی موییسف که در کنفرانس سرمایه گذاران موسوم به "رنسانس سرمایه ها" سخنرانی می‌کرد از شوکی یاد کرد که کشور در سال 2014 به دلیل تحریم‌ها با آن روبرو شد. وی اطمینان داد كه روسیه برای سناریوهای مختلف آماده است. به گفته وی، وزارت دارایی به همراه بانک مرکزی سیستم‌های مستقلی را برای اطمینان از تسویه حساب‌ها به پول ملی، طراحی کرده‌اند و برای استقلال مالی اقداماتی انجام شده است. وی خبر داد: "چون در سال 2014 به ما گفته شد که ما را از SWIFT و سایر سیستم‌های پرداخت بین‌المللی منفک می‌کنند. بنابراین، ما هم با همان روحیه‌ای که در طی شش سال گذشته کار کرده‌ایم به کار خود ادامه خواهیم داد. و ما برای هر سناریویی آماده می‌شویم".
اما به نظر می‌رسد که تاکنون این تهدید از سوی مقامات مالی روسیه بیشتر بعنوان یک تهدید فرضی تلقی شده است، هر چند که واشنگتن بار دیگر موضوع منفک کردن روسیه از سویفت را به عنوان بخشی از "سخت ترین" مجازات‌ها علیه فدراسیون روسیه که جمهوریخواهان در ماه ژوئن پیشنهاد دادند دوباره در دستور کار خود گذاشته است. نمایندگان کنگره توضیح دادند که چنین انفکاکی باعث می‌شود تسویه حساب‌های دلاری برای شرکت‌های نفتی روسیه سخت شود. کمیته تحقیقات جمهوری از کنگره آمریکا خواست که روسیه را از سیستم سویفت جدا کنند و از جمله از طریق تهدید خود شرکت سویفت به تحریم، اگر که مانند سال 2014 از منفک کردن روسیه سر باز بزند (در آن زمان شرکت اعلام کرد که قصد ندارد بخاطر فشار سیاسی روسیه را از خدمات خود محروم کند).
بسیاری از کارشناسان نیز نسبت به این سناریو شک و تردید دارند. ناتالیا میلچاکووا معاون مدیر مرکز آلپاری به روزنامه ما توضیح داد: "در خود سویفت قاطعانه مخالف چنین تحریم‌هایی هستند زیرا سیستم پرداختی می‌تواند تعداد زیادی مشتری را از دست بدهد چون توافق نامه اتصال به سویفت با کشور منعقد نشده است بلکه با هر بانکی بطور جداگانه منعقد می‌شود". وی ادامه داد: "این برای آمریكا خطر قطع روابط با اتحادیه اروپا را بدنبال دارد یا اینکه خود ایالات متحده باید تحریم‌های خود را علیه سویفت اعمال كند و تهدید كند كه بانك‌های آمریكایی را قطع خواهد كرد". این کارشناس افزود: ایران تسویه حسابها و پرداختها را از طریق بانک‌های سایر کشورها انجام می‌دهد، اما در ایران بخش بانکی بزرگی مانند روسیه یا چین وجود ندارد.
آلكسی آنتونوف تحلیلگر ارشد شرکت آلر بروکر اظهار داشت: "از نظر تعداد كاربران سیستم سویفت، روسیه پس از ایالات متحده در رتبه دوم جهان است". محصول اصلی صادراتی فدراسیون روسیه هیدروکربن‌ها است، این هم نقطه آسیب پذیری اقتصاد روسیه است و هم یک قدرت خاص است: بازار روسیه برای کشورهای غربی بسیار مهمتر از آن است که بتوان چنین اقداماتی انجام داد، این نظر خانم ایرینا کاپیتانوا عضو هیئت رییسه سازمان غیر دولتی "آپورا راسیا" می‌باشد.
البته کارشناسان جرات نکردند که ارزیابی خود را از کفایت اقدامات قبلی دولت و آمادگی فعلی سیستم مالی روسیه برای مواجهه با وضعیتی که تهدیدهای واشنگتن با موفقیت اجرا شوند ارائه نمایند. اما این امید که کشورهای غربی هنوز جرات ندارند روسیه را از سیستم پرداخت بین‌المللی منفک کنند به سختی می‌تواند مبنای کافی برای خوش بینی باشد.
منبع
https://www.ng.ru/economics/2020-06-24/1_7893_swft.html
کد مطلب: 3943