#اختصاصی
#نگاه_روسی
رسوایی مربوط به «جزایر» زنگ خطری برای دیپلماسی روسیه است.
نشست گفتگوهای راهبردی روسیه و کشورهای عضو شورای همکاری کشورهای عربی خلیج فارس که در ۱۰ ژوئیه در مسکو برگزار شد، برخی از مشکلات دیپلماسی روسیه را آشکار کرد. این واقعیت که در بیانیه پایانی، شرکت کنندگان تصمیم گرفتند از ابتکار امارات متحده عربی برای حل مناقشه بر سر سه جزیره مهم استراتژیک در تنگه هرمز حمایت کنند -مسئلهای که در قرن گذشته موضوع چالش میان تهران و ابوظبی بوده است- به مدت یک هفته فرصتی برای اظهارات خشمگینانه و ناامیدانه علیه مسکو توسط سیاستمداران ایرانی فراهم کرد. آنها این نکته را همبستگی کرملین با ادعاهای سرزمینی امارات می دانستند.
سخنان محمدصدر، یکی از اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام که در گذشته ریاست بخش اروپایی وزارت امور خارجه ایران را بر عهده داشت، از این منظر بارز بود. وی تصریح کرد که تهران باید مسکو را مجبور به عذرخواهی و تغییر موضع کند، در غیر این صورت تجدید نظر در روابط ضروری است. عضو شورای مشورتی که زیر نظر مقام معظم رهبری است، از اینکه ایران از آغاز عملیات ویژه روسیه، به دلیل تعمیق انزوا متحمل خسارات هنگفتی شده است، ابراز تأسف کرد.
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه روز ۱۴ ژوئیه در نامهای با سربرگ وزارت خارجه روسیه به نزاویسیمایا گازتا، از نحوه انعکاس محتوای مطالب مربوط به جلسه شکایت کرد و سردبیران را به دلیل استفاده از اصطلاح “غیر موجود” “سلطنتهای عربی” سرزنش کرد. زاخارووا به این مسئله توجه نمیکند که رئیس خودش، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، به راحتی از عبارت “سلطنتهای عربی” استفاده میکند. به عنوان مثال، سخنرانی او در جلسه ویژه باشگاه والدای در مورد خاورمیانه در ۳۱ مارس ۲۰۲۱ (متن سخنرانی در وب سایت وزارت خارجه روسیه است).
دستگاه دیپلماسی روسیه باید بر کیفیت محتوا و فعالیتهای اطلاعاتی خود، بهویژه زمانی که صحبت از خلیج فارس میشود، تمرکز کند. سهل انگاری زیاد است…
در سال ۲۰۲۱، لوان جاگاریان سفیر وقت روسیه در تهران به دلیل انتشار عکسی با همتای انگلیسی خود، سیمون شرکلیف، به وزارت خارجه ایران احضار شد. این عکس در محل کنفرانس تهران در سال ۱۹۴۳ گرفته شد و حتی به صورت ترکیبی تصویر تاریخی رهبران اتحاد جماهیر شوروی، ایالات متحده آمریکا و انگلیس را تکرار کرد. این امر باعث شد که افکار عمومی در ایران به شدت نسبت به عملیات شوروی-انگلیس در سال ۱۹۴۱ که طی آن نیروهای متفقین سرزمین کشور را اشغال کردند، موضع بگیرند.
در سال ۲۰۲۱، رسوایی به همان اندازه عجیب رخ داد. تهران به خاطر یک توییت یادداشت اعتراضی به وزارت خارجه روسیه ارسال کرد. دلیل آن پستی در حساب عربی زبان وزارت دیپلماسی روسیه بود که در آن به جای کلمه خلیج فارس عبارت «خلیج عربی» آمده است.
نگاهی گذرا به آخرین مطالب در حساب عربی زبان وزارت خارجه روسیه کافی است تا متوجه شویم که اشتباهات در نظر گرفته نشده است.
انتخاب دقیق کلمات به ویژه اگر به ایجاد اعتماد عاطفی با یک شریک مهم خارجی، که البته ایران اخیراً به آن تبدیل شده است، کمک کند، بسیار ارزشمند است.
در این میان، این احساس وجود دارد که دپارتمان اطلاعات و مطبوعات (DIP) وزارت خارجه روسیه زمان کافی برای تمرکز بر حوزه وظایف مستقیم خود یعنی ترجمه با کیفیت و صحیح از مواضع ظریف سیاست خارجی فدراسیون روسیه در مورد طیف گستردهای از مشکلات پیچیده را ندارد.
به دلایلی، DIP برای آموزش نحوه کار به روزنامه نگاران طراحی شده است. گویی کارکنان وزارت خارجه بهتر از روزنامه نگاران میدانند که چگونه کارآمد کار کنند. تا زمانی که شواهدی از این کیفیت ارائه نشود، باور زاخارووا دشوار است.