تاریخ : سه شنبه, ۴ اردیبهشت , ۱۴۰۳ 15 شوال 1445 Tuesday, 23 April , 2024

چین؛ تمدید دوره ریاست جمهوری شی جین پینگ و معنای آن برای جهان

  • ۰۳ فروردین ۱۴۰۲ - ۱۳:۱۷
چین؛ تمدید دوره ریاست جمهوری شی جین پینگ و معنای آن برای جهان
دولت شی جین­پینگ بیش از گذشته با اتخاذ رویکردهای مسالمت­آمیز در حوزه روابط بین­الملل، از رقبا پیشی گرفته و در امور مختلف بین­المللی به ویژه در حوزه سیاسی اعمال قدرت خواهد نمود. شاید بتوان گفت که دولت شی با اهداف و آرمان­های حزب همخوانی داشته و بنابراین خواهان حضور ادامه دار وی در راس قدرت این کشور پرقدرت جهانی بوده­اند.

 

به قلم: مبارکه صداقتی؛ کارشناس ارشد روابط بین‌الملل

شی جین پینگ، رئیس­جمهور خلق چین و دبیرکل کنگره حزب کمونیست، برای یک مدت پنج ساله تمدید دوره ریاست خود را با رای پارلمان و آرای ۲۹۵۲ رای دریافت نمود. رئیس­جمهورکه رویای چینی را دنبال می­کند  در مقام ریاست جمهور و دبیر کل حزب کمونیست،  چین را در داخل و خارج از مرزها دچار تحولات عظیمی نموده است. در حوزه داخلی، انقلاب سوم شی جین پینگ منجر به اصلاحات فراوان و البته افزایش تمرکز و اقتدار دولتی در تمامی بخش­های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی شد. دولتی که بیش از پیش در تمام جنبه­های زندگی شهروندان خود نفوذ کرده و مقتدرانه در پی اعمال سیاست­های سختگیرانه خود است. آقای شی با ایجاد اصلاحات در قانون اساسی، توانست محدودیت تمدید دوره ریاست جمهوری را بردارد و به قدرت خویش بیش از پیش بیفزاید. پیش از این قرار گرفتن نام شی جین پینگ در مرام­نامه حزب کمونیست نشان داد که وی قدرتی همطراز با مائو تسه دونگ دارد. در ابعاد بین­المللی نیز طرح­های چینی از جمله ابتکار راه ابریشم جدید، ساخت چین ۲۰۲۵ و پویایی سیاست خارجی چین در بحران­های بین­المللی این کشور را به سمت و سوی یک کشور قدرتمند جهانی سوق داد که قابل انکار نیست.

در ابتدای زمامداری آقای شی این موارد دنبال میشد: ۱-نقش حزب و و دولت کمونیست در جامعه و اقتصاد ۲- بالا بردن جایگاه چین در امور جهانی. البته ذکر یک مساله ضروری است که این موارد در دوره های قبل از شی نیز پیگیری می‌شد اما در دوره شی با جدیت بیشتری دنبال می‌شود. دوبرابر کردن درآمد تا سال ۲۰۲۰، پیگیری مرکزیت و عظمت تاریخی چین در سیستم بین المللی، مبارزه با فساد، رسیدگی به مساله آلودگی محیط زیست و نهادینه شدن آرمان‌های حزب در زندگی سیاسی و اقتصادی مردم چین از جمله موارد مهمی است که توسط دولت شی-لی دنبال می­شود.

سوال یادداشت حاضر این است که انتخاب مجدد شی جین پینگ به عنوان رئیس جمهور خلق چین چه معنایی برای جهان خواهد داشت و نظام بین­المللی چه اثراتی از حضور مجدد و ادامه دار وی در عرصه سیاست خواهد پذیرفت؟

احیای مجدد جوان سازی چین (rejuvenation narrative) به معنای ارتباط دادن چین کمونیستی امروز با چین پرعظمت باستانی دیروز است. چین باید به کشوری تبدیل شود که احترام جهانیان را بر می انگیزاند. این یکی از برنامه­هایی است که توسط دولت شی جین پینگ در سطح بین­المللی پیگیری می­شود. البته این خواسته شی مبنی بر شکل دادن و تعریف یک نظم بین‌المللی نیازمند به همکاری و ایجاد فرصت تعامل در میان دولت‌هاست. در واقع همان بازیابی نقش رهبری چین در صحنه جهانی مد نظر دولت وی است.

در ابعاد مختلف دیگری می­توان به سوال مطرح شده پاسخ داد. در بعد امنیتی و نظامی به نظر می­رسد که توانایی نظامی این کشور روند رو به رشدی را تجربه کند. در دوره آقای شی بودجه نظامی این کشور دو برابر شده  و چین با داشتن عظیم­ترین ارتش جهان، تمرکز بیشتری بر فناوری نظامی به ویژه در حوزه هوافضا داشته است. برنامه ساخت چین ۲۰۲۵ که به دنبال ارتقای فناوری چین در حوزه‌های مهم و کاربردی است؛ توانسته کمک شایانی در بخش­های صنعتی چین بنماید. با ارتقای سطوح فناوری این کشور در بخش هوافضا، قدرت این کشور در حوزه نیروی هوایی بیش از پیش افزایش می­یابد. رئیس جمهور چین در همین ماه تاکید کرد که «چین باید یک سیستم قوی متشکل از نیروهای بازدارنده و و استراتژیک ایجاد کند، حضور نیروهای رزمی را در حوزه­های جدید و باکیفیت­های جدید افزایش دهد و آموزش­های نظامی جنگی را عمیقا توسعه بخشد». این درحالی است که مقامات آمریکایی، پکن را مصمم به بازگشت تایوان به سرزمین اصلی چین می­دانند. توان نظامی چین در حوزه دریایی، این کشور را به قدرتی بدون انکار در حوزه ایندو-پاسیفیک بدل ساخته است.

افزایش توان نظامی چین، همکاری نظامی این کشور با سایر دولت‌ها را افزایش و سرعت بخشیده است. به عنوان مثال همکاری نظامی پکن-ریاض، عربستان را به چین نزدیک ساخته و نقش آمریکا در منطقه خاورمیانه را تقلیل داده است. از طرفی نزدیکی پکن به ریاض، بر مناسبات تهران-ریاض نیز اثرات میان مدت و بلندمدتی در پی دارد. اثراتی که تهران را ملزم به اتخاذ سیاست­های جدیدی در منطقه می­کند.

در ادامه تلاش­های چین در مدیریت بحران­های بین­المللی در جنگ اوکراین و حتی مسائل منطقه­ای همچون امنیت خاورمیانه بیش از پیش شاهد حضور گسترده چین در مناسبات بین­الدول خواهیم بود. چین به تازگی به بهبود رابطه ایران و عربستان پس از ۷ سال تنش کمک نموده و این نقطه عطفی در مناسبات و معادلات جدید ایران با خاورمیانه عربی خواهد بود.

در حوزه اقتصادی نیز شاهد پیشرفت سریع پکن در بازارجهانی هستیم. هرچند که به زعم کارشناسان اقتصادی این حضور گسترده اثرات منفی را در بلندمدت بر اقتصاد جهانی ازطریق بحران بدهی­ها خواهد گذاشت؛ اما گستردگی حضور چینی­ها در اقتصاد کشورهای کوچک و متوسط به نوعی قدرت نرم چین در این کشورها را تقویت خواهد نمود. البته این یک فرضیه نسبی است که قابلیت بحث بیشتری دارد.

دولت شی جین­پینگ بیش از گذشته با اتخاذ رویکردهای مسالمت­آمیز در حوزه روابط بین­الملل، از رقبا پیشی گرفته و در امور مختلف بین­المللی به ویژه در حوزه سیاسی اعمال قدرت خواهد نمود. شاید بتوان گفت که دولت شی با اهداف و آرمان­های حزب همخوانی داشته و بنابراین خواهان حضور ادامه دار وی در راس قدرت این کشور پرقدرت جهانی بوده­اند.

 

لینک کوتاه : https://www.iras.ir/?p=7708
  • نویسنده : مبارکه صداقتی
  • 462 بازدید

برچسب ها

ثبت دیدگاه

دیدگاهها بسته است.