اخبار
ساختار رقابت: سیاست قدرت در دوران پساغربی
گزارش نشست
مروری بر مهمترین محورهای سخنرانی رئیس جمهور روسیه در اجلاس اقتصادی سنپترزبورگ (SPIEF 2026)
تنشهای سیاسی داخلی جدید در ترکیه
«مسیر ترامپ» در ارمنستان شکاف میان واشنگتن، تهران و مسکو را عمیقتر میکند
رقابت کمپینهای انتخاباتی در ارمنستان (۲۰۱۷ تا ۲۰۲۶)
سیاسی Archives - صفحه 141 از 263 - ایراس
ساختار رقابت: سیاست قدرت در دوران پساغربی
اگرچه ایالات متحده ممکن است از نظر برابری قدرت خرید عقب باشد، اما همچنان قدرت برتر جهان است
بریکس و مسئله عضویت ایران
نوشتهی پیش رو به بررسی نتایج اقتصادی و سیاسی عضویت احتمالی ایران در گروه بریکس میپردازد. برای این هدف، ابتدا گروه بریکس، کارکردهای آن و امکان فراهم آمدن ساختاری برای دلارزدایی در گروه بریکس بررسی میشود. سپس پیامدهای عضویت ایران در گروه بریکس مورد بررسی قرار میگیرد.
ماهیت جدید تحولات قفقاز جنوبی؛ نبرد و رقابت پیچیدهی اتحادها
با گذشت دو سال از فرجام متزلزل جنگ سال 2020 میلادی، میان جمهوری آذربایجان و جمهوری ارمنستان، کماکان از جانب بسیاری از متخصصان و پژوهشگران حوزهی قفقاز و آناتولی، بازتولیدی درگیری و جنگهای جدید میان این دو کشور قفقاز جنوبی، در مدتزمانی کوتاه به کرار اشاره میشد. اکنون با نگاهی ریشهای به تحولات اخیر و شرایط ناپایدار در قفقاز جنوبی و مسئله بازتولیدی آتش جنگ در روزهای گذشته در این منطقه قفقازی، ما میتوانیم پازلهای مشخصی را در ارائه بهتر تحلیلمان کنار یکدیگر قرار داده و با توجه به عوامل مهمی چون تغییر نظمهای بینالمللی و تغییر شکلگیری اقطاب جهانی؛ مسئله تقویت پارادایم شیفتِ هرج و مرج سازی الگوی نزاعهای خاورمیانهای به حوزهی قفقاز جنوبی و تقابل اتحادهای منطقهای و فرامنطقهای در این منطقه مهم استراتژیک را با نگاهی بر سیاستهای روسیه و ایران در مقابل این تحولات قفقازی، مورد مداقه قرار خواهیم داد.
اختلافات آبی ایران و ترکیه در حوضه ارس و چگونگی مدیریت آنها
رودخانه ارس، رودخانهای دائمی و فرامرزی است که بین 4 کشور ایران، ترکیه، جمهوری آذربایجان و ارمنستان در جریان است. به تبع فرامرزی بودن این رودخانه، حوضه آبریز ارس نیز بخشهایی از سرزمینهای 4 کشور یادشده را دربرمیگیرد. البته رودخانه ارس در گذشته عموماً به عنوان رودخانهای داخلی برای ایران محسوب میشده است. بعدها با تأسیس امپراتوری عثمانی، گسترش آن به سمت شرق و قراردادهای مرزی که با ایران از دوره صفویان به بعد به امضا رسانید، ارس تبدیل به رودخانهای مشترک بین ایران و عثمانی گردید. نکته مهم اینجاست که با امضای این توافقهای مرزی و اینکه ایران حدود حاکمیت عثمانیها را به رسمیت شناخت، عمده سرشاخهها و سرچشمههای ارس در خاک عثمانی قرار گرفتند و سرزمینهای ایرانی قفقاز و آذربایجان به عنوان مناطق پاییندستی این رودخانه فرامرزی تلقی شدند.
نظم جهانی پس ازجنگ اوکراین چگونه میشود؟
از سرگیری رقابت قدرتهای بزرگ به عنوان جلوه ای آشکار از روند تغییر نظم جهانی، از اواسط دهه 2010 به عامل تعیین کنندهای در روابط بینالملل تبدیل شده و پس از 24 فوریه در نتیجه جنگ اوکراین شکل مسلحانه به خود گرفت. دو نقطه درگیری در این رقابت به وضوح مشخص شده است: اوکراین، جایی که درگیری قبلاً آغاز شده است، و تایوان، جایی که احتمال آن رو به افزایش است. در تئاتر اروپا، جنگ در مقیاسی که از سال 1945 تاکنون دیده نشده در حال وقوع است. درگیری مسلحانه در اوکراین ماهیت طولانی به خود گرفت، اما در حال حاضر شش ماه نخست آن تأثیر جدی بر روابط بینالملل داشته است. این امر در زمینههایی مانند امنیت بینالمللی، ژئوپلیتیک، ژئواکونومیک و ارتباطات بین کشورها به معنای واقعی کلمه صدق میکند. نتیجه این تغییرات به افزایش شدید درگیریها در محیط بینالمللی و قبل از همه در اطراف روسیه، انجامیده است.
حکومت باکو چه نقشهای برای ایران دارد؟
بهشتیپور، تحلیلگر سیاست خارجی درباره نقشه باکو علیه تهران، میگوید که روشن است که اهداف باکو کاملا تهاجمی است و به دنبال این است که یک کریدوری را در جنوب ارمنستان باز کند. حال بحث این است که آیا این کریدور موجب حذف مرز ارمنستان و ایران میشود؟ اگر چنین هدفی داشته باشد، حتما با برخورد ایران مواجه خواهد شد. چون یک مرز تاریخی و راهبردی برای ایران است و ایران نمیتواند آن را بپذیرد که صرف دسترسی زمینی که هم میتواند از بالاتر انجام شود و هم اینکه الان ۳۰ سال است که ایران این امکان را فراهم کرده که آذربایجان با نخجوان ارتباط زمینی داشته باشد.
دست آشکار بیگانگان در تنشهای منطقه
موقعیت جغرافیایی ارمنستان برای ایران برای دسترسی به کشورهای اروپایی و ضرورت ایفای نقش مؤثر در منطقه قفقاز جنوبی از یک طرف و واقعیتهای مناقشه قره باغ و محاصره این کشور توسط طرف های درگیر و نبود مرز مشترک با روسیه، همکار استراتژیک ارمنستان و موقعیت خاص ایران در منطقه از طرف دیگر باعث شد که از همان ابتدا مناسبات دو کشور توسعه یابد. نیاز ارمنستان به داشتن روابط با ایران بسیار حیاتی بود. روابط با تهران برای دولتمردان ایروان از این جهت اهمیت زیادی داشت که ارمنستان با به دست آوردن استقلال همراه با ایران در یک منطقه قرار میگرفت. این به آن معنا بود که دو کشور در برخی مسائل منافع مشترک استراتژیک دارند. بنابراین سیاستگذاران ارمنی هنگام تدوین سیاست خارجی کشور خود روابط راهبردی با ایران را به طور جدی مورد توجه قرار میدهند.
تلاش ترکیه برای تحریک قرقیزستان بر ضد تاجیکستان
در یک هفته اخیر دور جدیدی از درگیری مرزی میان دو کشور قرقیزستان و تاجیکستان روی داده که علیرغم تلاش کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی برای ایجاد صلح، ترکیه نقش مخربی در این زمینه ایفا کرده است.
چشمانداز بازیگری چین در افغانستان پسا آمریکا
چین از زمان خروج آمریکا از افغانستان، با دید اقتصادی بارزتر و نگاه امنیتی عمیقتری پیشرفت وضعیت در افغانستان را رصد میکند. به همین دلیل با طالبان از ابتدای امر، تعامل توام با صبر استراتژیک را سرخط سیاستهای خود قرار داد. نگاه راهبردی چین، علاوه بر تعامل با طالبان، نفوذ در جامعه افغانستان در درازمدت است. چین تلاش میکند تا علاوه بر حفظ روابط تاکتیکی با طالبان، از گسترش تروریسم در مرزهای غربی خود، جلوگیری کند. از همین رو تعامل چین با طالبان، یک تعامل حفظ وضع موجود و اعتقاد به گسترش این روابط بر اساس نیازهای زمان معرفی شده است.
