سفر مسعود پزشکیان به پاکستان؛ فرصتها و محدودیتهای نقشآفرینی منطقهای اسلامآباد
دریای خزر پس از بحران ۲۰۲۶: سناریوی بازآرایی ژئوپلیتیک انرژی و احیای «ترانسخزر»
ایران، روسیه و کریدور شمال-جنوب
چرا «جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران» شکست خورد
زنان؛ زیرساخت انتقال میراث فرهنگی ناملموس در منطقه اکو
ژئوپلتیک سود؛ ترکیه، برنده بیرونی جنگ اسرائیل و آمریکا با ایران
جنگ علیه ایران، مناسبات آسیای مرکزی و کشورهای عرب حاشیۀ خلیج فارس را وارد مرحلۀ نوینی کرده است که میبایست در سطحی فراتر از دیپلماسی دوجانبه فهمیده شود. این منطقه، اکنون با یک بازآرایی ژئواکونومیک روبهرو است. کشورهای عربی خلیج فارس در تلاش برای تقویت (و یا حفظ) نقش خود بهعنوان سرمایهگذار، هاب/قطب لجستیکی و «شریک ثبات» هستند (تحت شرایطی که امنیت این کشورها نیز به اندازۀ ایران شکننده شده است). کشورهای آسیای مرکزی نیز با تکیه بر راهبرد تنوعبخشی میکوشند از تلۀ نااطمینانی بگریزند؛ اما نه با حذف ایران (که نه محتمل و نه ممکن است)، بلکه با افزودن گزینههای مکمل به سبد ژئواکونومیک خود.
در اوایل این هفته که گرد و خاک اولیه تسخیر کابل توسط طالبان تاحدودی فرونشسته بود، چند نفر در خانهای در شهر مزار شریف در شمال افغانستان گرد آمدند. مهمانان با احتیاط و دو نفر دو نفر وارد خانه میشدند تا توجه کسی را جلب نکنند.
تا همین اواخر، ترکیه به همان اندازه که به تجارت و دیپلماسی تکیه داشت، برای کسب قدرت در محیط بین الملل به موقعیت جغرافیایی کلیدی خود بین اروپا و خاورمیانه نیز متکی بود. اما در بحبوحه یک دهه بی ثباتی ناشی از قیامهای بهار عربی در سال ۲۰۱۱، آنکارا برای حفظ خود در برابر تهدیدها و دستیابی به آرمان هایش برای تبدیل شدن به یک قدرت منطقهای به رویکردی قدرت محور روی آورده است.
در تبیین سیاست خارجی جدید دموکراتها برای ۲۰۲۱، مشاور امنیت ملی دولت بایدن در مقالهای به «دعای آرامش» (Serenity Prayer) استناد کرده بود. این دعا که منابع مختلفی برای آن آورده میشود به این صورت است: «خدایا به ما عقلی عطا کن که تفاوت میان آنچه میتوانیم تغییر دهیم و آنچه نمیتوانیم را بدانیم.»
بیثباتی سیاسی و ناامنی از موانع توسعه اقتصادی افغانستان هستند و با تحولات اخیر مشخص نیست راه از دست رفته مردم افغانستان چه میزان باشد. کارشناسان میگویند برآوردی زیان اقتصادی تحمیل شده به افغانستان در شرایط پیچیده کنونی بهسادگی امکانپذیر نیست اما پس از این، اقتصاد افغانستان نخواهد توانست از منافع حاصل از سرمایهگذاریهای زیرساختی بهرهمند شود.
یک تحلیلگر مسائل قفقاز تنش مرزی اخیر میان ارمنستان و جمهوری آذربایجان را در راستای اعمال فشار به ارمنستان با هدف پذیرش ایجاد دالان زنگزور دانست و تأکید کرد: این دالان که با هیچیک از واقعیات موجود ژئوپلیتیکی و تاریخی منطقه همخوانی ندارد، قابل ایجاد نیست و این فشارها نمیتواند ارمنستان را ناچار به پذیرش آن کند.
چین بزرگ ترین واردکننده نفتی و سرمایه گذار خارجی در ایران محسوب می شود.
سیاستی که روسیه درحال حاضر در افغانستان پیگیری میکند، تلاش برای پر کردن خلاء ناشی از خروج آمریکا از این کشور با تقویت حضور و نفوذ خود از طریق مکانیسمهای سیاسی و روندهای امنیتی است، برخلاف چین که با استفاده از مکانیسمهای اقتصادی، برنامههای توسعهای و سرمایهگذاری در زیرساختهای افغانستان در صدد پر کردن خلاء مذکور بر آمده است.
اکتشاف منابع عظیم گازی جدید تحتعنوان «ساختار چالوس» در بخش ایرانی دریای خزر، فرصت توسعه یک قطب گازی جدید در شمال ایران را ایجاد کردهاست. توسعه این ذخایر گازی در دریای خزر میتواند بهایران این فرصت را بدهد تا توان تولیدی خود را افزایش داده و بهکمک میدان عظیم گازی پارسجنوبی بهسمت تبدیل شدن بهصادرکننده گاز بهاروپا حرکت کند.