قرقیزستان و بازآرایی نوین امنیت منطقهای در آسیای مرکزی
نگاهی به تفاهم نامه منطقه آزاد ارس با راهآهن ایران
فراتر از جنگ اوکراین: لاوروف و تصویر روسیه از یک رویارویی تاریخی با غرب
مسیر هند به سوی حاکمیت انرژی خورشیدی در سال ۲۰۲۶
دهمین شماره نشریه تخصصی «اکونامه»
باله روسی؛ از هنر درباری تا نماد هویت فرهنگی روسیه
آسیای مرکزی در نظم نوین سالهای اخیر، از یک پیرامون ژئوپلیتیکی به میدان بههم پیوستهای از رقابت قدرتها، بازآرایی کریدورها، بحران آب/انرژی و تهدیدهای فرامرزی بدل شده است. در این میان، قرقیزستان با وجود محدودیتهای اقتصادی و نهادی، نقشی بیش از پیش یافته و به گرهگاهی امنیتی میان روسیه، چین، غرب و سازوکارهای منطقهای تبدیل شده است. این نوشتار برآن است که امنیت قرقیزستان باید در چارچوب دگرگونی ساختاری امنیت منطقهای و منطق وابستگی متقابل درک شود؛ جایی که آب، انرژی، ترانزیت و مسائل افغانستان بهصورت همزمان تأثیرگذار است. در این میان، قرقیزستان نه یک قدرت مسلط، بلکه بازیگری میانی است که میتواند با بیطرفی فعال، میانجیگری و تنظیم هوشمندانه وابستگیها، به ثبا ت منطقهای یاری رساند.
جو بایدن، رئیسجمهور ایالات متحده در سخنرانی خود در کنگره، یکی از صفحات کتاب آیزنهاور را بیرون کشید و تحقق مجموعهای از آرمانها را مستلزم وجود فضای رقابتی مؤثرتر با چین توصیف کرد. همانطور که آیزنهاور کشور را متقاعد به تأمین بودجهی سیستم بزرگراه بین ایالتی با کمک امنیت ملی کرده بود، بایدن نیز یک برنامهی زیرساختی کاملاً مدون را که جهت حفظ موقعیت جهانی ایالات متحده لازم و ضروری است، به تصویر کشید. این رویکرد اگرچه بیخطر نیست، اما ایالات متحده را در عصر جدید رقابت قدرتهای بزرگ به رسمیت شناخته و این کشور را مکلف به برندهشدن در این رقابت میکند.
نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان همانگونه که از قبل وعده داده بود برای فراهم کردن شرایط برگزاری انتخابات پیش از موعد از سمت خود استعفا داد.
ولادیمیر پوتین رئیس جمهوری روسیه در جریان سخنرانی خود در مراسم رژه سالگرد روز پیروزی در جنگ جهانی دوم گفت که در برخی از کشورهای جهان گروه هایی وجود دارند که دوباره سعی در تجهیز ایدئولوژی نازی ها دارند. کرملین توضیح داد که منظور پوتین، دولت اوکراین و کشورهای بالتیک است.
از روز چهارشنبه 29 آوریل برخی مناقشات مرزی میان قرقیزستان و تاجیکستان در بازه کوتاهی تبدیل به یک جنگ تمام عیار کوتاه مدت شد. بر اساس اعلام رسانههای محلی، این مناقشات در مثلث استراتژیک باتکند- اسفره- واروخ به وقوع پیوست. اگرچه روایتهای دو طرف از چگونگی آغاز مناقشات متفاوت است، اما واقعیت نهایی بروز درگیریهای گسترده با حضور ادوات سنگین زرهی ارتش دو کشور است. در نهایت این درگیریها با بر جای گذاشتن بیش از 30 کشته و بالغ بر 130 زخمی، با توافق آتش بس موقت طرفین به پایان رسید. در ساعات پایانی شب گذشته نیز خبرهایی از توافق نهایی میان نهادهای مرزبانی دو کشور در رسانهها منتشر شد. با این حال، این مناقشات را میتوان حامل ابعادی راهبردی در سطح منطقه آسیای مرکزی در نظر گرفت که به شرح ذیل هستند:
عدهای در کشور تصور می کنند می توان از تعارض امریکا و روسیه به نفع ایران بهره برداری کرد در حالی که به این واقعیت توجه ندارند که دوران جنگ سرد گذشته و امروز دیگر معادلات جنگ سرد درروابط بین قدرتها حاکم نیست. امروز روسیه و آمریکا با آنکه با هم بر سر بسیاری از مسائل بین المللی اختلاف نظر دارند اما بجای رویکرد تقابلی در دوران جنگ سرد که در تلاش برای حذف رقیب بود، امروز دو طرف با در پیش گرفتن رویکرد تعاملی سعی می کنند در عین رقابت با هم ، در جاهایی که منافعشان ایجاب می کند با هم همکاری داشته باشند.
برای فراهم کردن زمینه قانونی انتخابات زودهنگام در ارمنستان، رای گیری دوم در مورد نخست وزیر ارمنستان دوشنبه آینده (بیستم اردیبهشت 1400) برگزار خواهد شد. اگر باز هم به پاشینیان رای داده نشود پارلمان منحل می شود و روند انتخابات آغاز می شود.
درگیری های مرزی با قرقیزستان و افزایش ناامنی در مرزهای طولانی تاجیکستان و افغانستان دوشنبه را به شدت نگران کرده است از این رو به گفته منابع رسانه ای مهمترین محورهای دیدار امامعلی رحمان رئیس جمهوری تاجیکستان با ولادیمیر پوتین همتای روس اش در پشت درهای بسته همین دو موضوع بوده است.
جو بایدن، رئیس جمهور آمریكا اعلام كرد كه تا 11 سپتامبر نیروهای آمریكایی را از افغانستان خارج خواهد كرد و سرانجام به طولانی ترین جنگ كشور خود در خارج پایان میدهد. این حرکت نشان دهنده تغییر گسترده استراتژی آمریکا در خاورمیانه است، تغییری که بسیاری مدتها است انتظار آن را میکشند، حال پرسش اینجاست که کدام کشور منتظر آن است تا جای آمریکا را در منطقه بگیرد؟