فشار کنترلشده؛ راهبرد روسیه پس از انتخابات ارمنستان
در دل بحران فرصتی نهفته است
قرقیزستان و بازآرایی نوین امنیت منطقهای در آسیای مرکزی
نگاهی به تفاهم نامه منطقه آزاد ارس با راهآهن ایران
فراتر از جنگ اوکراین: لاوروف و تصویر روسیه از یک رویارویی تاریخی با غرب
مسیر هند به سوی حاکمیت انرژی خورشیدی در سال ۲۰۲۶
نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان، در حالی در تاریخ ۶ ژوئیه نخستین سفر خود به روسیه را پس از برگزاری انتخابات پارلمانی ۷ ژوئن این کشور انجام داد که تاکنون مقامهای ارشد روسیه، پیروزی حزب حاکم «قرارداد مدنی» به رهبری پاشینیان در انتخابات پارلمانی را تبریک نگفتهاند. نارضایتی روسیه بسیار فراتر از سکوت و خودداری آن از تبریک گفتن به پاشینیان است. در چنین شرایطی، روسیه به احتمال زیاد مجموعهای از اقدامات تنبیهی و فشارهای اقتصادی را علیه ارمنستان به کار خواهد گرفت. اما رویکرد روسیه، «فشار کنترلشده» خواهد بود و مسکو تمایلی ندارد که با اعمال فشار بیش از حد، ارمنستان را بهطور کامل به سوی غرب سوق دهد. اعمال تحریمهای اقتصادی فراگیر و رسمی علیه ارمنستان تنها در صورتی احتمال بیشتری پیدا خواهد کرد که ارمنستان بهطور رسمی از سازمان پیمان امنیت جمعی و اتحادیه اقتصادی اوراسیا خارج شود.
چین با ترویج مفهوم «الگوی مدرنیزاسیون چینی» به دنبال ارائه تصویری از توسعه و رشد اقتصادی در آسیای مرکزی است که غیرهژمونیک، غیر مداخله گرانه و غیر تحمیلی است و خود را به عنوان جایگزینی برای هر دو مدل روسی و غربی قرار می دهد. این الگوی مدرنیزاسیون که با توسعه از بالا به پایین مشخص می شود، با هر دو الگوی توسعه شوروی و غربی متفاوت است. بر خلاف الگوی توسعه کاملاً تحت کنترل دولت در دوران شوروی، الگوی توسعه چینی کاملاً دولت محور نیست و بر خلاف الگوی غربی، کاملاً متکی به شرکت های خصوصی نیز نیست. به جای آن، این الگو یک سیستم ترکیبی را نشان میدهد که ترکیبی از کنترل دولتی با مکانیسم های بازارمحور است. الگوی مدرنیزاسیون چینی در واقع مکمل و تقویت کننده سرمایه گذاری و روابط تجاری قابل توجه چین در آسیای مرکزی است که طی دو دهه گذشته 105 میلیارد دلار را وارد این منطقه ساخته است. با این وجود، الگوی توسعه اقتصادی چین به دلیل برخورداری از ریشه های عمیق در سنت چینی و آیین کنفوسیوس، ارائه تفسیری متمایز از مارکسیسم و پیشبرد توسعه نامتوازن سیاسی و اقتصادی، هنوز نتوانسته خود را به عنوان پارادایم مسلط توسعه در آسیای مرکزی تثبیت کند.
باوجود انتقادات، خصلتهای غیرقابلپیشبینی و روحیه معاملهگر ترامپ میتواند به اوکراین کمک کند تا به آتشبس و توافق صلحی بر اساس شرایط خود دست یابد.
رویکرد ترامپ به معاملات مبتنی بر سود مالی و منافع کوتاهمدت است، نه راهحلهای جامع و بلندمدت.
آن چیزی که ممکن است تحت فشار آمریکا اتفاق بیفتد در نهایت شاید کاهش سطح تنش باشد و یا شاید یک آتش بس میان روسیه و اوکراین رخ دهد
به نظر میرسد ایران از امضای این توافق چندین هدف عمده را دنبال میکند: کاهش فشارهای بینالمللی و تحریمها، افزایش همکاریهای اقتصادی و تجاری با روسیه و تقویت جایگاه خود در منطقه. روسیه نیز از این توافق به دنبال اهدافی نظیر افزایش نفوذ در خاورمیانه، گسترش روابط تجاری و اقتصادی با ایران، خروج از انزوا و مقابله با فشارهای بینالمللی است.
اساساً روسیه نقش تأثیرگذاری در رابطهی ایران و آمریکا در حال حاضر ندارد. اینکه روسها چه میخواهند در حال حاضر مهم نیست. این دیدگاه شاید دیگر نقشی در تنشهای هستهای بین ایران و غرب نداشته باشد. نباید این نوع طرح مسألهها ما را دربارهی کشورها به غلط بیندازد.
ایران می تواند با ارائه نقش محوری خود در این کریدور به تثبیت جایگاه خود در منطقه دست بزند.