هند و معماری نوین بریکس ۲۰۲۶؛ دیپلماسی چندهمسو، توسعه پایدار و فرصتهای راهبردی ایران
میراث ایرانی در قفقاز؛ از زبان و ادبیات تا فرهنگ و تاریخ
نگاه اروپا به اجلاس بریکس در دهلینو؛ میان واگرایی ژئوپلیتیکی و ضرورت گفتوگو با جنوب جهانی
هجدهمین نشست بریکس: اهداف چین و ظرفیتهای پیشروی ایران
چگونه بریکسپلاس باید نظم دیجیتال جدید را شکل دهد
تاجیکستان در سیوپنجمین سال استقلال؛ از تثبیت دولت ملی تا فرصتهای تازه در روابط با ایران
قرن 21، قرن ترکیه و جهان ترک خواهد بود. روزنامه دیلی صباح ترکیه این سخنان را چندی پیش به نقل از رئیس جمهور ترکیه بیان کرد تا نشان دهد نگرانی همسایگان و قدرتهای بین المللی نسبت به جاهطلبی آنکارا بیدلیل نیست.
به طور کلی، زبان روسی برای تاجیکهایی که میخواهند تحصیلات عالی دریافت کنند و در روسیه یا وطن خود موفقیت کسب کنند روز به روز معتبرتر میشود. آنها بدین منظور باید به زبان روسی تسلط داشته باشند. دولت به طور کلی، زبان روسی برای تاجیکهایی که میخواهند تحصیلات عالی دریافت کنند و در روسیه یا وطن خود موفقیت کسب کنند روز به روز معتبرتر میشود. آنها بدین منظور باید به زبان روسی تسلط داشته باشند. دولت روسیه هر سال سهمیههای رایگان را برای متقاضیان جمهوری تاجیکستان و جوانان دیگر کشورهای آسیای مرکزی افزایش می دهد. بنابراین، نمیتوان گفت که مسکو به زور و با مزاحمت در حال گسترش منطقه "جهان روسی" در فضای پساشوروی است. البته، روسیه به ترویج زبان و فرهنگ دولتی خود علاقه دارد، اما این امر در اکثر موارد به طور طبیعی اتفاق میافتد، زیرا در بسیاری از کشورهای پساشوروی رقابت برای یادگیری زبان روسی وجود دارد. هر سال سهمیههای رایگان را برای متقاضیان جمهوری تاجیکستان و جوانان دیگر کشورهای آسیای مرکزی افزایش می دهد. بنابراین، نمیتوان گفت که مسکو به زور و با مزاحمت در حال گسترش منطقه "جهان روسی" در فضای پساشوروی است. البته، روسیه به ترویج زبان و فرهنگ دولتی خود علاقه دارد، اما این امر در اکثر موارد به طور طبیعی اتفاق میافتد، زیرا در بسیاری از کشورهای پساشوروی رقابت برای یادگیری زبان روسی وجود دارد.
مشکلات تامین برق بویژه در قرقیزستان و تاجیکستان، به طور مستقیم به کشورهای آسیای مرکزی نشان میدهند که باید مفهوم "استقلال انرژی" را کنار بگذارند و با قربانی کردن منافع اقتصادی خود، دوباره به بازار انرژی واحد منطقه بازگردند. علاوه بر این، رهبران این کشورها باید هر چه زودتر برای اعمال اصلاحات تصمیمگیری کنند. در غیر اینصورت، این احتمال وجود دارد که در زمستان آینده، افرادی که بدون برق و گرما هستند، اعتراضات گستردهای به راه انداخته و وضعیت دشوار منطقه را بی ثباتتر کنند. ممکن است به تمام این موارد، خشکسالی گسترده در بهار سال 2022 همراه با طوفانهای گرد و غبار نیز اضافه شود. بدیهی است که در چنین شرایطی، بحران انرژی دهه 90 تنها یک "شوخی کودکانه" به نظر میرسد.
برآوردهای اولیه حاکی از آن است که طی سه سال آینده فشارهای ایالات متحده آمریکا بر دولت ازبکستان در حوزههای مختلف افزایش خواهد یافت. محور اصلی این فشارها در سطوح سیاسی و امنیتی در موضوع انتقال قدرت پس از شوکت میرضیایف متمرکز خواهد بود. در حوزه گفتمانی اما در رسانهها و از طریق شکلدهی به یک جریان اپوزیسیون قدرتمند بهعنوان اهرمی کارآمد این اعمال فشار صورت خواهد گرفت.
توانایی طالبان برای ایجاد یک نظام حاکمیتی امنیتی مبتنی بر حاکمیت قانون، تا حد زیادی منوط به منابع مالی است. این گروه قبل از تسلط بر افغانستان، میتوانست با چند صد میلیون دلار در سال، نیروهای شبه نظامی خود را اداره کند اما اکنون حتی وجود نیرویی به همان اندازه نیز هزینههای بسیار بیشتری را به طالبان تحمیل خواهد کرد به همین دلیل به دنبال راهی برای کاهش هزینه تشکیلات امنیتی خود و جذب منابع مالی خارجی است. در این بین، ایجاد نیروی مسلح منظم سبب افزایش هزینهها خواهد شد چون مستلزم ایجاد یک سلسله مراتب فرماندهی تحت حمایت یک بوروکراسی وزارتخانهای است. انتصاب «سراجالدین حقانی» به عنوان وزیر کشور حکایت از آن دارد که این وزارتخانه قرار است وزن واقعی داشته باشد؛ حقانی فردی نیست که اداره یک وزارتخانه نمایشی، وی را راضی نگه دارد و در پی آن است که وزارت کشور، نیروی مسلح خاص خود از جمله یگان «بدری 313» را در اختیار داشته باشد.
افغانستان در چهار دهه گذشته ابتدا با منطقه جنوب آسیا درگیر پویشهای امنیتی شد و پس از تهاجم ایالات متحده به این کشور در سال ۲۰۰۱ با خاورمیانه، آسیای مرکزی و چین نیز پویشهای امنیتی متقابل برقرار کرد. اما با توجه به تحولات بیست سال گذشته، میتوان افغانستان را عملاً به عنوان عضوی از مجموعه امنیتی منطقهای جنوب آسیا قلمداد کرد. به نظر میرسد با تغییر و تحولاتی که در نظام افغانستان رخ داد، پس از چهل و اندی سال، به یکباره فضای افغانستان از حالت امنیتیساز برای کشورهای پیرامونی خارج شده است.
سؤالی که اینجا مطرح میشود این است که چه کاری میتوان انجام داد تا همگرایی ترک جایگزین همگرایی اوراسیا نشود. باید برای متحدان و شرکا خطوط قرمز تعیین شود. مسکو هیچ مخالفتی با نزدیک شدن فرهنگی اقوام ترک ندارد. اما حوزههایی وجود دارند که نباید اجازه ورود بیگانگان را به آنها داد. آمریکاییها متحدان ناتو را از خرید تسلیحات از کشورهای دیگر منع میکنند. چرا قرقیزستان به خود اجازه خرید بیرقدارها را میدهد؟