فشار کنترلشده؛ راهبرد روسیه پس از انتخابات ارمنستان
در دل بحران فرصتی نهفته است
قرقیزستان و بازآرایی نوین امنیت منطقهای در آسیای مرکزی
نگاهی به تفاهم نامه منطقه آزاد ارس با راهآهن ایران
فراتر از جنگ اوکراین: لاوروف و تصویر روسیه از یک رویارویی تاریخی با غرب
مسیر هند به سوی حاکمیت انرژی خورشیدی در سال ۲۰۲۶
نیکول پاشینیان، نخستوزیر ارمنستان، در حالی در تاریخ ۶ ژوئیه نخستین سفر خود به روسیه را پس از برگزاری انتخابات پارلمانی ۷ ژوئن این کشور انجام داد که تاکنون مقامهای ارشد روسیه، پیروزی حزب حاکم «قرارداد مدنی» به رهبری پاشینیان در انتخابات پارلمانی را تبریک نگفتهاند. نارضایتی روسیه بسیار فراتر از سکوت و خودداری آن از تبریک گفتن به پاشینیان است. در چنین شرایطی، روسیه به احتمال زیاد مجموعهای از اقدامات تنبیهی و فشارهای اقتصادی را علیه ارمنستان به کار خواهد گرفت. اما رویکرد روسیه، «فشار کنترلشده» خواهد بود و مسکو تمایلی ندارد که با اعمال فشار بیش از حد، ارمنستان را بهطور کامل به سوی غرب سوق دهد. اعمال تحریمهای اقتصادی فراگیر و رسمی علیه ارمنستان تنها در صورتی احتمال بیشتری پیدا خواهد کرد که ارمنستان بهطور رسمی از سازمان پیمان امنیت جمعی و اتحادیه اقتصادی اوراسیا خارج شود.
کارشناس مسائل قفقاز گفت: ایران در چهارچوب قواعد حقوق بین الملل با احترام به تمامیت ارضی کشورها با هر گونه تغییر مرزی به بهانه اهداف سیاسی و ژئوپلتیک مخالف است.
ایران که در طول سه دهه بیطرفی را نسبت به مناقشه قرهباغ رعایت میکرد، الان اختلافاتی با یکی از طرفین آن -جمهوری آذربایجان- دارد. رویارویی بین تهران و باکو که از جنجالی مربوط به تحویل سوخت ایرانی به استپاناکرت شروع شد، به کشاندن نیروها به مرز و اظهارات خصمانه مستقیم علی فدوی، جانشین فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی علیه الهام علیاف، رئیس جمهور آذربایجان رسید.
الهام علیاف، رییس جمهوری آذربایجان روز دوشنبه ۱۲ مهر در سفر خود به شهر مرزی جبرئیل در بخش شمالی رود ارس به سخنان اخیر مقامهای ایرانی درباره حضور اسرائيل در این کشور واکنش نشان داد و آنرا اتهاماتی "بیأساس" دانست که "بی پاسخ نخواهد ماند."
سفیر اسبق ایران در گفتگویی با اشاره به نقض تمامیت ارضی جمهوری آذربایجان توسط ترکیه و همزمان استفاده از بازار ارمنستان گفت که آنکارا هیچگاه بابت بی احترامی به تمامیت ارضی باکو مورد انتقاد قرار نگرفته است.
برخی اخبار و گزارش ها در تحلیل خود از مشارکت «گرجستان» در مانور ترکیه و باکو چنین برداشت کردند که ممکن است این کشور در آینده در مسیر ترانزیتی ایران به سوی اروپا مانع تراشی کند. به این معنا که باکو از تفلیس درخواست کند تا به عنوان سدی در برابر مسیر کریدور شمال-جنوب عمل کند!
مدیرکل بنادر و دریانوردی گیلان اظهار داشت: مقاصد کامیونهای حامل کالاهای صادراتی اصولا روسیه است و تعداد کمی از کامیونها مقصد نهایی ارمنستان و اذربایجان را دارند. بنابراین با توجه به مشکلاتی که آذربایجان برای کامیونهای ایرانی به وجود آورده بهترین حالت این است که تمام کامیونهایی که در مرز قرهباغ و مرز آستارا ماندهاند و برای رسیدن به روسیه یا ارمنستان مجبور به تردد از آذربایجان هستند، از راه دریا و با کشتیهای رو رو به طور مستقیم به روسیه بروند.
هر کشوری برای دفاع از حاکمیت و امنیت خود، در صورت ضرورت بدون نیاز به برگزاری رزمایش، نسبت به سرکوب عوامل و عناصر متجاوز با بهرهگیری از مجموعه ظرفیتهای خود اقدام خواهد کرد و ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست.
تنش ها میان ایران و جمهوری آذربایجان روز به روز در حال افزایش است و مانور های نظامی اخیر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و ارتش جمهوری اسلامی نزدیک مرزهای مشترک ایران – ارمنستان و آذربایجان نشان می دهد که اگر مساله به صورت سیاسی حل نشود شاید ایران احساس کند نیاز به ورود نظامی به ماجرا دارد.