آسیای مرکزی Archives - صفحه 36 از 96 - ایراس
قرقیزستان و بازآرایی نوین امنیت منطقهای در آسیای مرکزی
آسیای مرکزی در نظم نوین سالهای اخیر، از یک پیرامون ژئوپلیتیکی به میدان بههم پیوستهای از رقابت قدرتها، بازآرایی کریدورها، بحران آب/انرژی و تهدیدهای فرامرزی بدل شده است. در این میان، قرقیزستان با وجود محدودیتهای اقتصادی و نهادی، نقشی بیش از پیش یافته و به گرهگاهی امنیتی میان روسیه، چین، غرب و سازوکارهای منطقهای تبدیل شده است. این نوشتار برآن است که امنیت قرقیزستان باید در چارچوب دگرگونی ساختاری امنیت منطقهای و منطق وابستگی متقابل درک شود؛ جایی که آب، انرژی، ترانزیت و مسائل افغانستان بهصورت همزمان تأثیرگذار است. در این میان، قرقیزستان نه یک قدرت مسلط، بلکه بازیگری میانی است که میتواند با بیطرفی فعال، میانجیگری و تنظیم هوشمندانه وابستگیها، به ثبا ت منطقهای یاری رساند.
محرکهها و پیامدهای روابط جدید ترکمنستان و آمریکا
به نظر میرسد ایالات متحده آمریکا راهبرد دوگانهای را برای جذب ترکمنستان به خود و اعمال فشار برای دور کردن آن کشور از مسکو، در شرایط جدید در پیش گرفته است. ترکمنستان و ایالات متحده آمریکا در طول ماههای اخیر تعاملات متراکمی را تجربه کردهاند. با این حال تأثیرگذاری برخی ابعاد اجتنابناپذیر این روابط با واشنگتن بر مناسبات عشقآباد با تهران و مسکو بهعنوان بخشی از سیاست خارجی چندوجهی و رویکردهای موازنهای ترکمنستان پذیرفته شده است.
نقش ترانزیت در همگرایی راهبردی ایران و ازبکستان
دولت جمهوری اسلامی طی سال های اخیر اقدامهای زیادی برای اجرایی کردن پروژه های مرتبط با استفاده از ظرفیت کامل مسیرهای ارتباطی میان کشورهای آسیای مرکزی و ایران انجام داده است. اما برای ازبکستان مهم است که به بنادر جنوب ایران دسترسی بیشتری داشته باشد. در این راستا، تکمیل ساخت راه آهن چابهار – زاهدان بسیار مهم خواهد بود که بخش ارزشمندی از مسیر اتصالی راه های منطقه اوراسیا با گذرگاه های ایران است.
بازتنظیم ملتسازی در قزاقستان: چه چیزی مردم را متحد میکند؟
به گفته کارشناسان، در سالهای اخیر تغییراتی در تصویر اجتماعی-فرهنگی شهرها و شهرکها ایجاد شده است. روسزبانان شروع به یادگیری زبان دولتی کردند، این امر به ویژه با وقوع جنگ در اوکراین در شهرها مشهود است.
آثار و پیامدهای حاکمیت طالبان بر الگوی جدید امنیت منطقهای
گرچه زود است که بتوان برداشتی از پیامدهای حکومت طالبان بر الگویهای امنیت منطقهای ارائه داد، اما آنچه میتوان با قطعیت از آن دفاع کرد این است که حکومت طالبان حد فاصل میان گذشته و آینده تأثیرات افغانستان بر پویشها متقابل امنیتی منطقهای قرار دارد چرا که در حال حاضر دو فاکتور اثرگذار بر ترتیبات امنیتی منطقه از افغاستان حذف شده است. نخست خروج آمریکا که منجر به توقف تمام ترتیباتی شد که حضور آمریکا بر محیط پیرامون افغانستان تحمیل کرده بود. دوم فروپاشی دولت قبلی افغانستان که وضعیت و رفتارهای آن بر پویشهای امنیتی مناطق پیرامون اثرگذار بود. با آمدن طالبان سه انتظار از وضعیت افغانستان متصور است. طالبان بر شدت پویشهای امنیتی افغانستان خواهد افزود؛ طالبان کماکان در مسیرهای قبلی حرکت خواهد کرد و طالبان پویشها و عوامل امنیتیکننده را از دستور کار خود خارج خواهد کرد.
تهدید تبانی: همکاری استراتژیک چین و پاکستان
ثبات در روابط استراتژیک چین و پاکستان همیشگی به نظر میرسد.
خیز رژیم صهیونیستی برای گسترش نفوذ در آسیای مرکزی
وزارت امور خارجه قزاقستان نیز با تاکید بر اینکه اسرائیل همچنان به منابع انرژی این کشور علاقه دارد، تاکید کرد: 25 درصد نفت وارداتی به اسرائیل از قزاقستان است.
تغییر اهداف ابتکارعمل کمربند و جاده چین
اتهامزنیها درخصوص اینکه چین در سیاست وام دهی بی رحمانه (معروف به دیپلماسی قرض – تله) درگیر شده به طوری که در بحران بدهی در مکانهایی مانند سریلانکا سهم داشته است، فروپاشی طرحهای ابتکارعمل کمربند و جاده را تقویت میکند.
