آسیای مرکزی در نظم نوین سالهای اخیر، از یک پیرامون ژئوپلیتیکی به میدان بههم پیوستهای از رقابت قدرتها، بازآرایی کریدورها، بحران آب/انرژی و تهدیدهای فرامرزی بدل شده است. در این میان، قرقیزستان با وجود محدودیتهای اقتصادی و نهادی، نقشی بیش از پیش یافته و به گرهگاهی امنیتی میان روسیه، چین، غرب و سازوکارهای منطقهای تبدیل شده است. این نوشتار برآن است که امنیت قرقیزستان باید در چارچوب دگرگونی ساختاری امنیت منطقهای و منطق وابستگی متقابل درک شود؛ جایی که آب، انرژی، ترانزیت و مسائل افغانستان بهصورت همزمان تأثیرگذار است. در این میان، قرقیزستان نه یک قدرت مسلط، بلکه بازیگری میانی است که میتواند با بیطرفی فعال، میانجیگری و تنظیم هوشمندانه وابستگیها، به ثبا ت منطقهای یاری رساند.
تبلیغات پیش از اجلاس سران پیش بینی می کرد که این گردهمایی روابط چین و آسیای مرکزی را به سطح بالاتری می برد، اما خود مذاکرات هیچ جهشی یا حتی گامی رو به جلو ایجاد نکرد.
به قلم: سارا معصومی «چین اینجا، چین آنجا، چین همهجا.» شی جینپینگ، رییسجمهور چین در حال وسعت بخشیدن به دامنه نفوذ این کشور در عرصه بینالمللی است. از تعمیق رابطه با کشورهای منطقه تا تلاش برای تبدیل شدن به بازیگر صلحساز چه با میانجیگری میان جمهوری اسلامی ایران و پادشاهی عربستان سعودی و چه تظاهر […]
در بحران اقتصادی سال 2008، چین به نوعی پیشنهاد دلارزدایی از اقتصاد را مطرح کرد که با واکنش سرد کشورها مواجه شد. اما اکنون و به ویژه پس از جنگ اوکراین و اعمال تحریمهای اقتصادی علیه مسکو، بیشتر کشورها متمایل به این رویکرد شدهاند، بطوریکه در ماههای اخیر شاهد انواع توافقنامههای دوجانبه و چندجانبه حتی از سوی متحدان واشنگتن مانند عربستان بودهایم. در واقع میتوان این توافقنامهها و حتی برخی اظهارات را به عنوان نشانههای نخستین در مسیر کاهش وزن دلار دانست.
بحران داخلی و تمرکز ارتش برای برقراری نظم و قانون در داخل کشور، این فضا را به این گروه میدهد تا تهدیدات خود را در داخل کشور افزایش دهد و به طور غیرمستقیم از نارضایتیهای مردم برای تشدید حمله به دولت و ارتش استفاده کند.
عمرانخان به این درک رسید که دلسردی، سرخوردگی و ناامیدی مردم از دو حزب سنتی در کنار تغییر فضای فکری جامعه و نیز عدم امکان پذیرش یک دیکتاتوری جدید در قالب حکومتنظامی از سوی جامعه، سبب شده است که بخشی از مردم و بخصوص جوانان به دنبال فضای جدید سیاسی در کشور باشند. این درک وی سبب شد که لبه تیز حملات خود را متوجه ارتش کند. در ابتدا به طور غیر مستقیم و ترجیحاً بدون ذکر نام، فرماندهان ارتش را خطاب حملات خود قرار میداد اما در اواخر در اقدامی تقریباً بیسابقه، حملات خود را متوجه نظامیان در حال خدمت کرد و بدین ترتیب رأس مثلث سنتی قدرت را هدف قرار داد. این اقدامهای عمرانخان، موجب شد طرف مقابل تصمیم بگیرد عمرانخان را با همان سلاحی به زمین بزند که او علیه رقبایش به کار برده بود؛ فساد مالی.
جبهه مقاومت ملی افغانستان که یکی از "برندترین" پروژههای ضد طالبان است، وارد مرحله یک بحران داخلی آشکار شده است که همراه با نارضایتی انباشته از استراتژی مدیریتی رهبر خود، احمد مسعود پسر است. برخی ناظران داخلی نسبت به احتمال زیاد انشعاب در راس سازمان که از دو سال پیش جنگ چریکی را علیه طالبان آغاز کرده است، هشدار میدهند.
نگاه استراتژیک آمریکا به آسیای مرکزی بهعنوان یکی از عرصههای جدید سیاست خارجی بوضوح تقویت شده است. با این حال مشخص نیست این راهبرد با حضور مستقیم خود آمریکاییها اجرایی میشود یا بر اساس راهبرد «موازنه دور از ساحل» و از طریق شرکای نیابتی.
رای اسرائیل، اهمیت آذربایجان در این است که ستون اصلی همکاری اسرائیل در قفقاز جنوبی است و مانع نفوذ ایران به آسیای مرکزی میشود.