بررسی علل انعقاد دو پیمان تاریخی در کتاب از گلستان تا ترکمانچای
در یک ماه جنگ، میراث فرهنگی ایران آسیبهای گستردهای را متحمل شد
بازتعریف جایگاه افغانستان در دکترین امنیت ملی پاکستان و پیامدها برای ایران
شبکهای از منافع متقابل: ایران و احیای راهآهن جلفا–نخجوان در قفقاز جنوبی
سفر مسعود پزشکیان به پاکستان؛ فرصتها و محدودیتهای نقشآفرینی منطقهای اسلامآباد
دریای خزر پس از بحران ۲۰۲۶: سناریوی بازآرایی ژئوپلیتیک انرژی و احیای «ترانسخزر»
بحران افغانستان و پاکستان در سالهای ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۶ را باید بخشی از یک گذار ژئوپلیتیکی عمیقتر در جنوب آسیا دانست؛ گذاری که در آن منطق سنتی عمق راهبردی بهتدریج جای خود را به امنیت ژئواکونومیک و حفاظت از راهگذرها میدهد. روش فرآیند-ردیابی نشان میدهد که این بحران نه محصول یک اختلاف مرزی ساده، بلکه حاصل زنجیرهای از تصمیمهای امنیتی، شکستهای بازدارندگی و تغییر محاسبات راهبردی در کابل و اسلامآباد است.
همزمان با اعلان رسمی خروج نیروهای نظامی آمریکا از افغانستان، موضوع تأسیس یک پایگاه نظامی در مناطق مجاور افغانستان، با تمرکز بر آسیای مرکزی از سوی محافل سیاسی و رسانهای آمریکا مطرح شد. کشورهای آسیای مرکزی و بویژه روسیه در این بازه واکنشهای سرسختانهای نسبت به این طرح نشان دادند. مقامات روسیه نظیر لاوروف این اقدام را خلاف توافقات پیشین عنوان کرده و مدتی پس از آن نیز سرگئی شویگو، وزیر دفاع روسیه عازم آسیای مرکزی شد تا در خصوص نظر شرکای مسکو، اطمینان یابد.
ترکیبی از محدودیت های ژئوپلیتیک و سیاسی، خاطر روسیه را از بابت کنترل اوضاع در دریای سیاه آشفته می کند که اصلی ترین آنها دسترسی به دریای مدیترانه است که راه ورودی آن را ترکیه در اختیار دارد.
هر چند چین به عنوان اصلیترین صادرکننده کالا در میان تمام کشورهای جهان شناخته میشود، اما این کشور برای تامین نیازهای خود یکی از اصلیترین واردکنندگان کالا نیز به شمار میرود.
طرح اجرای «کریدور شمال-جنوب» (International North–South Transport Corridor) که قرار است سواحل ایران در خلیج فارس و دریای عمان را از طریق خاک ایران و کشورهایی نظیر جمهوری آذربایجان و روسیه، به شمال اروپا متصل کند، سالها است که روی میز است. با این همه، فرصت سوزیهای داخلی و تحریمهای بین المللی، ممکن است دیر یا زود این طرح را که میتواند تجارت خارجی ایران را متحول کند، از صرفه اقتصادی بیندازند.
ولادیمیر پوتین رئیس جمهوری روسیه در مقاله ای کشورهای غربی و در راس آن آمریکا را متهم کرد که برای تبدیل اوکراین به پایگاه ضدروسیه تلاش می کنند و برنامه بزرگی برای این منظور تدارک دیده شده و اجرا می شود.
از دیدگاه آذربایجان، ادامه مسیر کنونی که با دولت حسن روحانی آغاز شده روش بهتری است. الهام علی اف، رئیس جمهوری آذربایجان در پیام تبریک خود به رئیسی بر همکاری های راهبردی دو کشور تاکید کرد. برخی از تحلیلگران در باکو این پیام را به عنوان دعوت از ایران برای تبدیل شدن به سهامدار نظم بعد از جنگ در قفقاز جنوبی تفسیر کردند.
آنچه طی روزهای گذشته از تحولات افغانستان مخابره شد این است که همچنان دخالت کشورهای خارجی در این کشور مشهود است؛ به گونهای که در پیشرویهای طالبان میبینیم که این جریان بدون شلیک حتی یک گلوله، بسیاری از شهرهای افغانستان را به تصرف خود در میآورد.
این روزها طالبان در افغانستان مدام در حال فتح شهر و روستاست؛ درست در زمانی که ایالات متحده در حال ترک این کشور است.