دریای خزر پس از بحران ۲۰۲۶: سناریوی بازآرایی ژئوپلیتیک انرژی و احیای «ترانسخزر»
ایران، روسیه و کریدور شمال-جنوب
چرا «جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران» شکست خورد
زنان؛ زیرساخت انتقال میراث فرهنگی ناملموس در منطقه اکو
ژئوپلتیک سود؛ ترکیه، برنده بیرونی جنگ اسرائیل و آمریکا با ایران
ضرورت انتخاب رویکرد تحلیلی مناسب برای داوری دربارهٔ یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا
جنگ علیه ایران، مناسبات آسیای مرکزی و کشورهای عرب حاشیۀ خلیج فارس را وارد مرحلۀ نوینی کرده است که میبایست در سطحی فراتر از دیپلماسی دوجانبه فهمیده شود. این منطقه، اکنون با یک بازآرایی ژئواکونومیک روبهرو است. کشورهای عربی خلیج فارس در تلاش برای تقویت (و یا حفظ) نقش خود بهعنوان سرمایهگذار، هاب/قطب لجستیکی و «شریک ثبات» هستند (تحت شرایطی که امنیت این کشورها نیز به اندازۀ ایران شکننده شده است). کشورهای آسیای مرکزی نیز با تکیه بر راهبرد تنوعبخشی میکوشند از تلۀ نااطمینانی بگریزند؛ اما نه با حذف ایران (که نه محتمل و نه ممکن است)، بلکه با افزودن گزینههای مکمل به سبد ژئواکونومیک خود.
یک تحلیلگر مسائل سیاست خارجی با اشاره به ویرانیهای گستردهای که جنگ برای اوکراین در پی داشته این سوال اساسی را پرسیده است که آیا غرب اجازه میدهد اوکراین نابود شود تا آن را نجات دهد؟
گسترش این گروه به سود چین است چرا که دومین اقتصاد بزرگ جهان تلاش می کند مجموعه ای سیاسی را برپا کند که در سازمان ملل، صندوق بین المللی پول، بانک جهانی و دیگر نهادهای بین المللی، با سلطه کشورهای توسعه یافته مقابله کند.
دولت ترکیه برای توسط نفوذ خود در مرزهای شمالغربی ایران از پان ترکیسم، در عراق و سوریه از نوعثمانیگری و در شرق لیبی از اخوانیها- به جهت گرایشات آقای اردوغان به اخوانیها- حمایت میکند. این بحث پان ترکیسم و توسعه نفوذ آن از طریق مرز نخجوان و ارتباط دادن آن به جمهوری آذربایجان هم، سیاست کلی دولت ترکیه است یعنی حتی اگر در انتخابات آتی آنکارا، دولت جدیدی به روی کار بیاید هم مجدداً این سیاست ادامه پیدا خواهد کرد.
در حال حاضر، عدم موفقیت روسیه در اوکراین، کشورهای آسیای مرکزی را وادار کرده است که زمان و انرژی بیشتری را برای توسعه مسیرهای تجاری غیرروسی اختصاص دهند. البته پایههای ارتباط بهتر با کشورهای خارج از مرزهای اتحاد جماهیر شوروی سابق از قبل گذاشته شده بود و اکنون این شبکه های جدید که آسیای مرکزی را به شرق، غرب و جنوب متصل می کند، به سرعت در حال گسترش هستند.
پیشنهاد این کشور در خصوص استفاده از راهکارهای سیاسی برای حل بحران اوکراین شاید جدی ترین اقدام به منظور ارائه راهکار برای نزاعی باشد که دو قدرت بزرگ نظیر روسیه و آمریکا در طرفین آن صف آرایی کرده اند و در این میان تاکید چین به عنوان یکی قدرتهای بزرگ جهانی بر استفاده از راهکارهای سیاسی برای کنترل این بحران و ارائه پیشنهادها در این زمینه امری بسیار مهم ارزیابی میشود. متن حاضر ترجمهی مستقیم از چینی به فارسی سندی است که از سوی چین به منظور یافتن راهکاری برای حل بحران اوکراین منتشر شده است.
«مردم ترکیه از زمان وقوع زلزله ویرانگر سال ۱۹۹۹ این کشور تا به امروز، مجموعا چیزی در حدود ۴.۶ میلیارد دلار را به عنوان مالیات زلزله پرداخت کرده اند تا این منابع مالی در زمینه مستحکم سازی خانهها و مقابله با زلزلههای احتمالی آتی هزینه شوند. حال اردوغان و دولت وی به ویژه پس از وقوع زلزله اخیر ترکیه که با کشته و مجروح شدن هزاران شهروند این کشور همراه شده با این پرسش اساسی رو به رو هستند که حقیقتا این منابعی مالی در طول بیش از دو دهه اخیر در چه حوزههایی هزینه شده اند؟»
بحث تغییر قدرت در درون طالبان یکی از مباحثی است که هر از گاهی به خصوص در این اواخر مطرح شده است که در نتیجه این تغییر، قدرت رهبر طالبان محدود یا حتی وی برکنار شود. سازماندهی کودتای داخلی، بسیار پر خطر است و این اقدام ممکن است اعدام سازمان دهندگان کودتا و انشعاب طالبان را به همراه داشته باشد. انجام یک کودتا مستلزم وحدت عمل بین ملا برادر، سراج الدین حقانی و ملا یعقوب است که هیچ یک از آنان به دیگری اعتماد ندارد و همچنین مستلزم همکاری چند فرمانده نظامی مهم طالبان با طرح کودتا است. در حال حاضر، احتمال وقوع چنین سناریویی اندک است. یک الگوی تغییر قدرت کم خطر که در حال حاضر توسط برخی از رهبران ناراضی طالبان دنبال میشود اما تحقق آن دشوار است، احیای دوباره «شورای رهبری» است؛ به نحوی که تصمیمها از طریق اجماع در درون شورا اتخاذ شده و سپس به تأیید رهبر طالبان برسد.
علی بمان اقبالی زارچ در یادداشتی می نویسد: جو بایدن، رئیسجمهوری آمریکا روز دوشنبه اول اسفند ۱۴۰۱ در سفری غیرمنتظره به کییف پایتخت اوکراین رفت و این پیام را به رهبران غربی داد که تهدیدات حملات موشکی روسیه نیازمند افزایش قابلتوجه ارسال محمولههای تسلیحاتی آمریکا و اروپاست. و همزمان به مردم اوکراین پیام دلگرم کننده آمریکا با شما و جهان با شماست را منتقل کرد.