فشار کنترلشده؛ راهبرد روسیه پس از انتخابات ارمنستان
در دل بحران فرصتی نهفته است
قرقیزستان و بازآرایی نوین امنیت منطقهای در آسیای مرکزی
نگاهی به تفاهم نامه منطقه آزاد ارس با راهآهن ایران
فراتر از جنگ اوکراین: لاوروف و تصویر روسیه از یک رویارویی تاریخی با غرب
مسیر هند به سوی حاکمیت انرژی خورشیدی در سال ۲۰۲۶
آسیای مرکزی در نظم نوین سالهای اخیر، از یک پیرامون ژئوپلیتیکی به میدان بههم پیوستهای از رقابت قدرتها، بازآرایی کریدورها، بحران آب/انرژی و تهدیدهای فرامرزی بدل شده است. در این میان، قرقیزستان با وجود محدودیتهای اقتصادی و نهادی، نقشی بیش از پیش یافته و به گرهگاهی امنیتی میان روسیه، چین، غرب و سازوکارهای منطقهای تبدیل شده است. این نوشتار برآن است که امنیت قرقیزستان باید در چارچوب دگرگونی ساختاری امنیت منطقهای و منطق وابستگی متقابل درک شود؛ جایی که آب، انرژی، ترانزیت و مسائل افغانستان بهصورت همزمان تأثیرگذار است. در این میان، قرقیزستان نه یک قدرت مسلط، بلکه بازیگری میانی است که میتواند با بیطرفی فعال، میانجیگری و تنظیم هوشمندانه وابستگیها، به ثبا ت منطقهای یاری رساند.
طالبان یک جنبش نظامی بوده که در ادامه مسیر حیات خود، وجهه سیاسی هم پیدا کرده است. طی سالهای اخیر، هر زمان بحث مذاکرات صلح افغانستان پیش آمده، یکی از محورهای اصلی این بوده که طالبان باید برای سهیم شدن در قدرت، سلاح خود را زمین بگذارد، حزب سیاسی تشکیل دهد و از طریق روند سیاسی با شرکت در انتخابات، وارد قدرت شود. در چارچوب این ایده، این مردم هستند که طالبان را انتخاب میکنند. اما مسئله این است که در قاموس طالبان، مردم نقشی ندارند.
با مشخصشدن تصمیم آمریکا مبنیبر خروج از افغانستان اکنون مسئولیت مدیریت برخی تغییرات در افغانستان برعهده قدرتهای منطقهای است؛ ایران، پاکستان، هند و هم چنین چین و روسیه از جمله بازیگران مهم در تحولات افغانستان هستند. با آغاز مذاکرات صلح برخی کشورها همانند چین و روسیه نقش فعالتری پیدا کردند و در مقابل برخی دیگر از جمله هند در بهترین حالت نقش حاشیهای داشتند. این امر موجبات نگرانی هند از منافع خود در افغانستان را به وجود آورده است. مسئلهای که در این نوشتار مورد بررسی قرار میگیرد تبیین معمای هندی درباره آینده افغانستان با اتکا به موقعیت ایران است.
همزمان با خروج نیروهای آمریکایی و ناتو از افغانستان و متعاقبا پیشروی هایِ سریع و قابل توجه طالبان در خاک این کشور، کشورهای روسیه، چین و همچنین دولتهای آسیای مرکزی قویا نسبت به تبعات وجودِ یک افغانستانِ ناامن و بی ثبات برای منطقه و حتی در سطح کلانتر یعنی در عرصه بین المللی، نگران هستند. اگرچه تمامی امیدها تاکنون از بین نرفته اند با این حال، چشم انداز آینده، روز به روز تیرهتر میشود.
هفته نامه نیوزویک نوشت: چین، روسیه و ایران همزمان با پیشروی های سریع نیروهای طالبان در افغانستان و تصرف گذرگاه های مرزی در پی عقب نشینی نیروهای ارتش آمریکا، مذاکرات سه جانبه را برای حفظ ثبات منطقه آسیای میانه شامل افغانستان تشدید و تقویت می کنند.
جو بایدن، رئیسجمهوری ایالاتمتحده در حالی از تصمیم قطعی ترک آمریکا از افغانستان خبر داد که نیروهای طالبان در حال پیشروی هستند. طلوع نیوز افغانستان اعلام کرد طالبان وارد قندهار دومین شهربزرگ افغانستان شده و به دنبال آن دو پاسگاه امنیتی سقوط کرد.آژانس روسی نووستی هم اعلام کرد ورود طالبان به قندهار موجب کشته و زخمی شدن غیرنظامیان شد. تا لحظه تنظیم خبر درگیریها همچنان ادامه داشت. به نوشته روزنامه نیویورکتایمز، جو بایدن روز پنجشنبه با این استدلال که ایالاتمتحده به هدف اولیه خود رسیده است، قاطعانه گفت که آمریکا دیگر تحمل هزینههای انسانی و خطای راهبردی در افغانستان را ندارد. رئیسجمهوری آمریکا، روز پنجشنبه تصریح کرد که ماموریت نظامی آمریکا در افغانستان نهم شهریورماه (۳۱ آگوست) امسال به پایان میرسد.
استانکزی را میتوان در چند کلمه به حیث یک شخصیت چند بعدی متناقض و مرموز معرفی کرد، اما در یک جمله میتوان گفت که او یک افسر نظامی کارکشته، چریک جهادی، دیپلمات و طالب تندرَو است. او یکی از افسران اسبق اردوی افغانستان است که با احزاب چپی و متحدان اتحاد جماهیر شوروی سابق روابط […]
با مطالعه فصلهای مختلف قرارداد مودت و دوستی سال ۱۳۰۰ ه ش؛ به حسن رفتار، معادلات برد-ـ برد دو سویه، مناسبات سیاسی، احترام متقابل به مهاجرین، تعاملات آموزشی و فرهنگی اشاره شده که درخور تامل و توصیف است.
منطقه آسیای مرکزی به عنوان یک پهنه محصور در خشکی با محدودیتهای ژئواکونومیکی متعددی مواجه است. به دلیل عدم دسترسی به آبهای آزاد هزینه تمام شده تجارت برای این کشورها بالاتر است و همین امر زمینهای برای عدم شکوفایی اقتصادی مبتنی بر تجارت، در این کشورها شده است. از سوی دیگر، وابستگی به جغرافیای همسایگان برای مبادلات تجاری نیز نوعی الزامات سیاسی همسایگی را بر روابط این کشورها با محیط پیرامونی ایجاب کرده که بعضاً محدودیت ساز بوده است.