دریای خزر پس از بحران ۲۰۲۶: سناریوی بازآرایی ژئوپلیتیک انرژی و احیای «ترانسخزر»
ایران، روسیه و کریدور شمال-جنوب
چرا «جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران» شکست خورد
زنان؛ زیرساخت انتقال میراث فرهنگی ناملموس در منطقه اکو
ژئوپلتیک سود؛ ترکیه، برنده بیرونی جنگ اسرائیل و آمریکا با ایران
ضرورت انتخاب رویکرد تحلیلی مناسب برای داوری دربارهٔ یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا
جنگ علیه ایران، مناسبات آسیای مرکزی و کشورهای عرب حاشیۀ خلیج فارس را وارد مرحلۀ نوینی کرده است که میبایست در سطحی فراتر از دیپلماسی دوجانبه فهمیده شود. این منطقه، اکنون با یک بازآرایی ژئواکونومیک روبهرو است. کشورهای عربی خلیج فارس در تلاش برای تقویت (و یا حفظ) نقش خود بهعنوان سرمایهگذار، هاب/قطب لجستیکی و «شریک ثبات» هستند (تحت شرایطی که امنیت این کشورها نیز به اندازۀ ایران شکننده شده است). کشورهای آسیای مرکزی نیز با تکیه بر راهبرد تنوعبخشی میکوشند از تلۀ نااطمینانی بگریزند؛ اما نه با حذف ایران (که نه محتمل و نه ممکن است)، بلکه با افزودن گزینههای مکمل به سبد ژئواکونومیک خود.
*ولی کالجی فرمان ولادیمیر پوتین، رییسجمهور روسیه برای شناسایی استقلال دو منطقه «دونتسک» و «لوهانسک» و مداخله نظامی به شرق اوکراین در ۲۱ و ۲۳ فوریه ۲۰۲۲ میلادی که پیش از این در قبال «شبهجزیره کریمه» در ۱۸ مارس ۲۰۱۴ میلادی (۲۷ اسفند ۱۳۹۲) برای الحاق این منطقه به خاک روسیه روی داد، از جنبههای […]
موسویان گفت: ایران باید ضمن اینکه روابط حسنه با روسیه را حفظ و گسترش میدهد، به ملاحظات امنیت ملی روسیه احترام بگذارد و توسعهطلبی ناتو را هم محکوم کند، اما نباید از سیاست جنگ و حمله نظامی روسیه به خاک یک کشور همسایه حمایت کند.
اتحادیه اروپا از نظر انرژی کاملاً به روسیه وابسته است و گزینههای جایگزینی -حداقل- در کوتاهمدت و میانمدت وجود ندارد. درمقابل، اقتصاد روسیه نیز کاملاً به اروپا وابسته است و هیچ جایگزین واقعی برای بازار انرژی اروپا وجود ندارد. با این حال، این وابستگی متقابل، به جای نزدیکی آنها را بیشتر از هم جدا میکند.
این روزها خبرهای بسیاری از شرق اوکراین شنیده میشود، دو منطقه لوهانسک و دونتسک. برای اینکه بهتر با تاریخ و جغرافیای این دو منطقه آشنا شوید، این گزارش را بخوانید.
دستیابی به سلاح هستهای جایگاه مهمی در دکترین اردوغان و وارثان فکری او دارد. اما احزاب کمالیست و دیگر مخالفان اردوغان در ترکیه مخالف تمامی اشکال برنامههای هستهای از جمله مخالف احداث نیروگاه اتمی آق قویو برای تولید برق هستند. کمالیست ها بجای اهتمام به برنامههای هستهای ترکیه، طرفدار وابستگی به آمریکا و ناتو و برخورداری از چتر حمایت هستهای ناتو از ترکیه هستند.
تقریبا همزمان با سفر اخیر ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه به چین در جریان آغاز بازیهای المپیک زمستانی، دو کشور قراردادهای بلندمدتی برای عرضه نفت و گاز امضا کردند. بر این اساس، شرکت روسنفت طی ۱۰ سال ۱۰۰میلیون تن نفت خام (معادل روزانه ۲۰۰هزار بشکه) به شرکت سیانپیسی چین تحویل خواهد داد که ارزشی برابر با ۸۰میلیارد دلار دارد. علاوه بر این، در بخش گاز هم شرکت گازپروم روسیه سالانه ۱۰میلیارد مترمکعب گاز اضافی به چین صادر خواهد کرد که طی ۲۵ سال ارزشی معادل ۵/ ۳۷میلیارد دلار خواهد داشت.
چرا ایران برای چینیها جذاب است؟ این سوال را مرکز پژوهشهای اتاق بازرگانی ایران پاسخ داده و در قالب یک گزارش سه عامل محرک را در جهتگیری تازه چین به سمت ایران حیاتی اعلام کرده است. این گزارش تصریح میکند، چین در راستای حفظ امنیت انرژی خود بهعنوان یکی از اهداف کلان توسعه اقتصادی در افق۲۰۴۹ به ایران که دارنده منابع عظیم انرژی و صاحب موقعیت ژئوپلیتیکی ویژه است، نگاه ویژهای دارد.
رویدادهای قزاقستان در ژانویه سال 2022 و همچنین خصومتها در مرز قرقیزستان-تاجیکستان در تابستان سال 2021، دولتهای کشورهای آسیای مرکزی را وادار میکند تنها به نیروهای مسلح خود و تقویت پتانسیل نظامی و امنیتی خود متکی باشند. به جرأت میتوان گفت که عامل افغانستان و تهدیدهای ناشی از آن، کشورهای منطقه آسیای مرکزی را برای مدت طولانی به همکاری نظامی-سیاسی هم با فدراسیون روسیه و چین و هم با ایالات متحده آمریکا و کشورهای ناتو در حوزه امنیت و مبارزه با تروریسم ملزم خواهد کرد. این چشم انداز به افزایش رقابت بین بازیگران منطقهای و جهانی در منطقه آسیای مرکزی منجر میشود.